Uighur Karakalpak Kazakh Uzbek Deutsch (DE-CH-AT)Kyrgyz (CIS)Russian (CIS)English (United Kingdom)
Home Тарыхы/оозеки ыкма Оозеки жеткирүү


Окууга мүмкүнчүлүк жок болгондо,

сен кантип Кудай Сөзүн үйрөтөсүң?

Эч ким окубаса
Эгер топтогу адамдардын бирөө да окуй албаса, кантип ишенгендерди жыйын жетектөөгө үйрөтөсүң? Түштүк батыштагы Б.-Теологиялык Семинариясы Эл аралык Мүчөлөр Миссиясы менен биргелешип жыйын башчыларын оозеки үйрөнүүчүлөр коомунда даярдашкан.
Түштүк Судан – он сегиз адам, китептин бир бетин ачпай, жада калса бир да кагаз сөз жазбай туруп, түштүк батыштагы Теологиялык Семинариясын бүтүрүп сертификат алышты.
Түштүк Судандын терең жүрөгүндөгү Ыйык Китептик мектеп, жердик жыйындын башчыларын китеп, дептер же калем колдонбой окутушат. Окуучуларга жалгыз гана мындай куралдар керек, угуу үчүн кулак, көрүүгө көз жана сүйлөө үчүн үн. Эл аралык Миссия Мүчө (IMB) миссионерлери жана Кения Б.-миссиясы бардык нерсени оозеки үйрөтүшөт. «Студенттер арасындагы эң бийик билим деңгээл бул бешинчи даража,» - деди Кения миссионери, Том Огало. «Бул жердеги көпчүлүк адамдар окуганды билишпейт. Окуу бул алардын маалымат табуу жолу эмес. Алардын тарыхы муундан муунга оозеки айтылып келинген. Жана ушул себептен биз теологиялык билимди оозеки үйрөтүп баштадык
Машакчыларды коомдо азыркы учурда үйрөтүү миссионерлер үчүн олуттуу чакырык. Техастагы, Форт Ворстогу түштүк чыгыш Б- Теологиялык Семинариясы оозеки үйрөнүүчүлөргө Ыйык Китептик чындыктарды ачып берүү үчүн Эл аралык Мүчөлөр Миссиясына кошулган.
Дүйнөдөгү көптөгөн миссионерлер, биринчи Жаңы Уруу Миссиясы (NТМ) катары таанылган Ыйык Китеп окуяларын Хронологиялык методун колдонушат. Мындай окутуу жолу өзүнө, хронологиялык иретте Ыйык Китеп окуяларын айтууну, ар бир окуяны бир нече жолу кайталап жана ар бир окуяны кийинки окуя менен байланыштырууну, камтыйт. Бул метод жакшы кабар таратууда да, шакирт даярдоодо да колдонулат.
Түштүк-чыгыштык профессор Грант Лавжой мындай дейт: мындай методту ошол маданиятта ийгиликтүү таркатып, миссионерлер өздөрүнө мындай чакырык алышты. Алар жаңы ишенгендерди жана жаңы ачылган жыйындарда жетекчилик ролго үйрөтүштү.
«Алардын (оозеки үйрөнүүчүлөрдүн) көпчүлүгү билиминин сапаты жок болгондуктан жергиликтүү семинарларга катыша алышкан жок. Алардын сабатсыздыгынан кээ бирлери теологиялык окутуудан пайда көрө алышкан жок.» - деди Лавжой.
«Биз, кимдин үйрөнүүсүнүн, эске тутуусунун жана байланышуусунун жолдору оозеки болгон адамдарга мындай жол менен келгенбиз. Тренингдерде лекцияларды жана, текст китептерин, иштөө китептерин же ушундай Чыгыш билиминде колдонгон стандарттуу окуу куралдарын колдонушпайт.»
Күн тартиби жана түшүндүрүү методу экөө тең окууну да жазганды да колдонгон маданиятта кызмат кылган жана жашаган адамдар үчүн түзүлгөн. Түштүк чыгыштын сертификаттары, оозеки үйрөнгөн Библиялык мектептин бүтүрүүчүлөрүнө мүмкүнчүлүк берет.
Огало жана Эл аралык Мүчөлөр Миссиясынын миссионери Том Рид түштүк Судантыктар үчүн мындай салтта окутууну, үйрөндү.
Сабак эшиктин астында, айыл жергесиндеги эң чоң үйдө чогулуп, мурунку сабак жөнүндө кайталоо менен башталат. Алар Ыйык Китептеги ар кандай аспектилер жөнүндө маектешишет, мунун мааниси жаңы сабакты баштоодон мурун күнүмдүк жашоого колдонууну үйрөнүү. Андан кийин Огало элчи Пабылдын каттарынан окуя айтып кетет.
«Бул мектеп көп эске тутууну талап кылат» деп Огало түшүндүрөт. «Эгерде окуяны туура эмес айтып берсең, анда окуучулар туура эмес үйрөнөт жана жыйындагы мүчөлөрүнө туура эмес жеткиришет.»
Окуя убагы бүткөндөн кийин, Огало жана Рид студенттерди теология жана багуучулук талкуулоого катыштыруу үчүн суроолорду беришет. Рид студенттерди, алар эсине тутуп алган көптөгөн окуялардын суроолоруна жооп берүүгө шыктандырат. Ар бир студент Ыйык Китептен 200дөн ашык бөлүмдөрүн жатташат.
Студенттер, жакшы кабар таратууну, шакирт даярдоону, жыйынды отургузуп жана аны жетектегенди, кеңеш жана багуучулук насаат айтууну жана Ыйык Жазуудагы этикалык темадагы айтып кетүүнү үйрөнгөндөн кийин оозеки тесттерден жана сүйлөшүү экзаменден ар бир үч ай сайын өтүшөт.
«Мунун баары кайталоо жөнүндө. Бул адамдар ар бир нерсени эске тутуп калышы керек, себеби аларда кайрадан окуп эскерип алууга мүмкүнчүлүк жок.»" - дейт Рид. «Мына ушул себептен биз маданиятка орундуу болгон көп көнүгүүлөрдү жасайбыз.»
Көп учурда студенттер ар бир окуяга төрт же беш ыр жазышат. Алыс айылдарда жашаган адамдар, жуманын жаңы ырларын үйрөнүп алуу үчүн, ар бир бешинчи күн сайын түндөп басып келишет. Алар, жаңы ырларды жана эски ырларды кайталоо менен таң аткандан баштап ырдап турушат.
Огало, анын кулагына, жаттап үйрөнгөн ырлар жана ушул үч жылда айыл канчалык өзгөргөнүн эскертмеси угулгандай жылмайып турду.
«Биз биринчи айылга келгенде, бул жерге эч ким келбес түгүл, эч ким жашачу да эмес. Бул жерде суу жок болчу.» - деди ал. «Ал эми азыр кудук бар жана адамдардын чогулуучу жери ушул. Кудук бар болгону үчүн эмес, бирок семинария бар болгону үчүн. Кудайдын Сөзү таратылып жатат жана адамдар аны таанып билип жатат»
Бир студент, биз кайра анын айылына ал мектептен үйрөнгөн окуяларды айтып берүүгө келгенде, анын жыйынтыгы эң сонун болду деди. «Алар мага, биз биринчи жолу Кудайдын Сөзүн жана Машайакчы болуунун маанисин кандай экенин түшүндүк, деп айтышты.» деди ал.
Көпчүлүк студенттер мектепте алар өздөрүнүн айылында багуучулар деп жазылган. Ошондой эле мектеп да алар жаңы жыйындарды баштоону талап кылат. Студенттер окуяларды айтып беришет, маектешүүлөрдү жетектешет жана драмаларды коюшуп, жаңы ырларды , бийлерди үйрөтүшөт. Рид адамдардан эң сонун жоопторду уктум деп айтты.
«Биз абдан алыс, бактардан ары, жалбырактардан кийим кийген адамдарга бардык. Студенттер ырларды ырдап жана жыйын өткөзүп жаткандагы бул адамдардын өздөрүнүн айылдаштарына болгон реакциясын көрүү кереметтүү ,» дейт Рид. « Сөздү оозеки түрүндө алып баруу бул алардын салтына туура келет.»
www.bpnews.net/bpnews.asp?idө13996  9 Август, 2002, Сью Спренкл

Эгeрде Сиз Орто Азиядагы мысалдарды калайсыз, күнүмдүк окуялар басыңыз.